Το Βραβείο Ζαχάρωφ για την Ελευθερία της Σκέψης ενσαρκώνει την υποστήριξη του ΕΚ για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Στη διάρκεια του έτους το δίκτυο των βραβευμένων με Ζαχάρωφ, συνεδριάζει για να αναδείξει τα ζητήματα. Τη Δευτέρα και την Τρίτη εννέα πρώην βραβευθέντες Ζαχάρωφ συναντήθηκαν στις Βρυξέλλες για να συζητήσουν, μεταξύ άλλων, πώς να προσαρμοστούν στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην ψηφιακή εποχή.
Τη συνάντηση συντόνισε ο αντιπρόεδρος της υποεπιτροπής για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Κρίστιαν Νταν Πρέντα.
Η εκπρόσωπος των Ρεπόρτερ Χωρίς Σύνορα, περιέγραψε τις προκλήσεις
Από τη μία το διαδίκτυο είναι απαραίτητο μέσο για τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, επειδή δίνει πρόσβαση σε πληροφορίες και επιτρέπει τη συζήτηση. Την ίδια στιγμή όμως, μερικές φορές με τη βοήθεια των ιδιωτικών εταιρειών, είναι ένα πολύ ισχυρό εργαλείο για τις κυβερνήσεις, είπε η εκπρόσωπος των Ρεπόρτερ Χωρίς Σύνορα Σόφι Μπουσόν, περιγράφοντας τις προκλήσεις και πρόσθεσε ότι “υπάρχει ανησυχία για τη χρήση μαζικών παρακολουθήσεων στο διαδίκτυο. Ακόμα και στις ευρωπαϊκές χώρες κανένας δεν είναι προστατευμένος από τέτοιου είδους απειλές”.
Η Μαρί Κριστίν Βερζιάτ (Ευρωπαϊκή Αριστερά, Γαλλία), είπε ότι “η ΕΕ θα έπρεπε να αποτελεί παράδειγμα στον αγώνα για τα ανθρώπινα δικαιώματα αλλά, δυστυχώς, τα ζητήματα ασφαλείας μας τραβούν προς άλλη κατεύθυνση”.
Η Ζάνα Λίτβινα, εκπρόσωπος της ένωσης δημοσιογράφων της Λευκορωσίας και νικήτρια του βραβείου το 2014, έδωσε ένα παράδειγμα για το πώς η κυβέρνηση της Λευκορωσίας περιορίζει τα ανθρώπινα δικαιώματα στο διαδίκτυο. Μια ιστοσελίδα που έδωσε πληροφορίες για τη δημογραφική πτώση στη Λευκορωσία, απειλείται με κλείσιμο για “αμαύρωση της δημογραφικής πολιτικής της κυβέρνησης”.
Ο βραβευμένος με Ζαχάρωφ το 2009, Βιτάλι Πονομάρεφ, είπε ότι αυτό που είναι πολύ ανησυχητικό στη Ρωσία είναι η χρήση αντι-ισλαμικής νομοθεσίας. “Δεν υπάρχει καμία τυποποιημένη περιγραφή για το τι είναι εξτρεμισμός και τα δικαστήρια εφαρμόζουν τις διατάξεις αυτές αυθαίρετα”, δήλωσε.
Ο επικεφαλής της επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών Έλμαρ Μπρόκ, είπε με τη σειρά του ότι απολυταρχικά κράτη όπως η Ρωσία ή η Κίνα, χρησιμοποιούν την ελευθερία του λόγου στην περιοχή μας για να κάνουν προπαγάνδα. “Ο σωστός τρόπος για την αντιμετώπιση της προπαγάνδας δεν είναι να κάνει το ίδιο” αλλά η διαφάνεια, η πρόσβαση σε πληροφορίες, ο πλουραλισμός, η ελευθερία των ΜΜΕ και η ΕΕ πρέπει να έχει ρόλο προτύπου σε αυτό.
Το δίκτυο του Βραβείο Ζαχάρωφ αποτελείται από πρώην βραβευθέντες με Ζαχάρωφ και από ευρωβουλευτές. Δημιουργήθηκε το 2008 για να επιστήσει την προσοχή στις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και για να στηρίξει πρώην βραβευθέντες και το έργο τους.